Nieuwe regel vanaf juli 2026: werknemers betrekken bij arbobeleid

Vanaf 1 juli 2026 moeten werkgevers werknemers aantoonbaar betrekken bij het arbobeleid. Dit geldt voor alle organisaties, groot en klein. Denk aan onderwerpen zoals de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E), bedrijfshulpverlening (BHV), deskundige ondersteuning, voorlichting en maatregelen rondom psychosociale arbeidsbelasting (PSA).

Een gedragscode ongewenst gedrag is op dit moment geen definitieve wettelijke verplichting per 1 juli 2026. Toch blijft het een belangrijk onderdeel van een goed PSA-beleid. Werkgevers moeten risico’s zoals werkdruk, pesten, discriminatie, agressie en seksuele intimidatie namelijk nog steeds voorkomen of beperken.

Daarom is dit het moment om je RI&E, PSA-beleid, meldprocedure, rol van de vertrouwenspersoon en eventuele gedragscode te controleren. Zo zie je snel waar je organisatie staat en welke onderdelen aangescherpt moeten worden.

Lees meer over de Arbowet wijzigingen

Wanneer voldoe je als werkgever aan het PSA-beleid?

Als werkgever voldoe je pas echt aan PSA-beleid wanneer psychosociale arbeidsbelasting niet alleen genoemd wordt, maar ook zichtbaar onderdeel is van jullie aanpak. In de praktijk betekent dat onder andere:

• PSA-risico’s zijn opgenomen in de RI&E
• Er ligt een actueel Plan van Aanpak met concrete maatregelen
• Medewerkers weten waar zij terechtkunnen met signalen of meldingen
• Leidinggevenden en medewerkers krijgen voorlichting of training
• De organisatie toetst periodiek of het beleid ook echt effect heeft
• Je kunt aantonen welke maatregelen zijn genomen en hoe deze zijn opgevolgd

Veel organisaties hebben delen hiervan wel geregeld, maar niet alles sluit goed op elkaar aan. Juist daar ontstaan risico’s.

Checklist: dit moet je geregeld hebben voor goed PSA-beleid

Gebruik onderstaande checklist om snel te toetsen hoe compleet jouw PSA-beleid nu is. Hoe vaker je hier ‘nee’ op moet antwoorden, hoe groter de kans dat jouw organisatie nog stappen moet zetten om PSA goed te borgen.

1. Inventarisatie van risico’s

• Zijn PSA-risico’s zoals werkdruk, pesten, agressie, discriminatie en seksuele intimidatie opgenomen in de meest recente RI&E?
• Is duidelijk welke PSA-risico’s binnen jullie organisatie het meest spelen?
• Hebben jullie actuele inzichten in hoe medewerkers werkdruk, sociale veiligheid en ongewenst gedrag ervaren?

2. Beleid en Plan van Aanpak

• Staat PSA expliciet beschreven in jullie arbobeleid?
• Is er een actueel Plan van Aanpak met concrete PSA-maatregelen, verantwoordelijkheden en termijnen?
• Wordt periodiek geëvalueerd of deze maatregelen voldoende effect hebben?

3. Meldstructuur en opvolging

• Is er een duidelijke meldprocedure voor ongewenst gedrag en sociale onveiligheid?
• Weten medewerkers waar zij terechtkunnen als zij iets willen bespreken of melden?
• Is er aandacht voor opvang, nazorg en opvolging na een PSA-incident?

4. Voorlichting en cultuur

• Krijgen medewerkers en leidinggevenden periodiek voorlichting of training over PSA?
• Is binnen de organisatie duidelijk welk gedrag wel en niet acceptabel is?
• Wordt sociale veiligheid ook in de praktijk besproken en actief uitgedragen?

5. Aantoonbaarheid

• Kun je bij een controle laten zien welke PSA-risico’s zijn vastgesteld?
• Kun je onderbouwen welke maatregelen zijn genomen?
• Kun je aantonen dat het beleid niet alleen op papier bestaat, maar ook wordt uitgevoerd en geëvalueerd?

Herken je meerdere onderdelen die nog niet goed geregeld zijn? Dan is dat een duidelijk signaal dat jouw PSA-beleid waarschijnlijk nog niet volledig op orde is.

Wat zijn de risico’s als het PSA-beleid niet goed op orde is?

Als het PSA-beleid niet goed op orde is, kan dat grote gevolgen hebben. Niet alleen juridisch en financieel, maar ook voor de werkvloer zelf:

Juridische en financiële risico’s

• Risico op handhaving of boetes bij onvoldoende beleid of onderbouwing
• Aansprakelijkheid bij psychische schade door structurele werkdruk of sociale onveiligheid
• Hogere kosten door verzuim, begeleiding en vervanging
• Extra druk op HR, management en interne processen

Gevolgen voor de werkvloer

• Hoger ziekteverzuim
• Lagere productiviteit
• Meer uitstroom van personeel
• Minder vertrouwen in leiding en organisatie
• Een verslechterde werksfeer

Een PSA-beleid goed regelen is daarom niet alleen een verplichting, maar ook een investering in duurzame inzetbaarheid en een gezondere organisatie.

Hoe een PSA-onderzoek van Vital Solutions jouw PSA-beleid versterkt

Een PSA-onderzoek helpt om psychosociale arbeidsbelasting binnen jouw organisatie concreet en meetbaar in beeld te brengen. 

Met een PSA-onderzoek van Vital Solutions krijg je:

• PSA-risico’s objectief in kaart
• inzicht in werkdruk, sociale veiligheid en ongewenst gedrag
• gerichte verbetermaatregelen
• de mogelijkheid om je RI&E en Plan van Aanpak inhoudelijk te onderbouwen
• inzicht in welke maatregelen effect hebben

Daarmee is een PSA-onderzoek geen los meetmoment, maar een waardevol hulpmiddel om risico’s inzichtelijk te maken en verbeteringen door te voeren.

Je krijgt inzicht in waar de grootste risico’s zitten, welke thema’s aandacht vragen en waar je als organisatie nog stappen moet zetten om het PSA-beleid beter te onderbouwen en te versterken.

Wil je weten hoe goed jouw organisatie ervoor staat of waar nog verbeterpunten liggen? Neem vrijblijvend contact met ons op. We denken graag met je mee over de mogelijkheden.